Hangi uygulama hakkınızda ne biliyor?

Kişisel Verileriniz Hangi Uygulama Elleri Arasında

Ocak 2021’de WhatsApp’ın yeni gizlilik sözleşmesi ile birlikte kullanıcılar, hangi uygulamanın hangi verileri topladığı konusunu daha çok sorgulamaya başladı. Peki gerçekten hangi uygulama hakkınızda ne biliyor? Bu soruya cevap olabilecek kapsamlı bir araştırmayı Clario.co hazırladı. Clario, dünya genelinde popüler olan 47 uygulamayı analiz ederek, bu uygulamaların gizlilik sözleşmelerinde yer alan veri toplama izinlerini karşılaştırmalı bir tablo haline getirdi. Amaç, kullanıcıların dijital ortamdaki gizliliği hakkında farkındalık yaratmaktı.

Bu çalışmada uygulamaların topladığı veriler 34 farklı kategori altında değerlendirildi. Ad, yaş, e-posta, cinsiyet, cinsel yönelim, medeni hal, telefon numarası, ev adresi, banka bilgileri, sağlık bilgileri gibi birçok kişisel veri analiz edildi. Araştırma ABD merkezli olarak yapıldı ve uygulamaların gizlilik sözleşmeleri detaylı şekilde incelendi.WhatsApp’ın yeni gizlilik sözleşmesiyle birlikte diğer uygulamaların da kullanıcılar hakkında ne bildiği sorgulanırken buna cevap olabilecek bir tablo hazırlandı. Clario’nun hazırladığı tabloda popüler uygulamaların hangi bilgileri topladığına yer verildi.

WhatsApp’ın yeni gizlilik sözleşmesiyle birlikte yalnızca WhatsApp’ın topladığı bilgiler değil, diğer uygulamaların da topladıkları bilgiler merak konusu olmuştu.

İşte bu merakı cevaplandırabilecek bir çalışma Clario.co tarafından yapıldı. Clario, hangi uygulamanın ve şirketin hangi bilgilerinizi topladığını gösteren bir grafik hazırladı.

Webtekno’nun haberine göre Clario’nun hazırladığı grafiğin kişisel veriler sütununda e-posta, isim, yaş, cinsiyet, cinsel yönelim, medeni hal, ırk, dini inanış, yaşanan yer, ev adresi, çalışma durumu, iş unvanı, evcil hayvan sahipliği, telefon numarası, sabit telefon numarası, telefonun modeli, hobiler, ilgi alanları, boy, kilo, akraba, anne kızlık soyadı, mevcut işverenler, geçmiş işverenler, banka hesap bilgileri, maaş, sosyal profil (arkadaşlar, hobiler, ilgi alanları), doğduğu ülke, alerjiler ve sağlık bilgilerinin toplanıp toplanmadığı bilgisi yer alıyor.

FACEBOOK LİSTENİN BAŞINDA

Facebook: Kişisel Verilerin Şampiyonu

Clario’nun verilerine göre, kişisel bilgilerimizin en çok toplandığı uygulama tahmin edileceği üzere Facebook oldu. Facebook, listelenen 34 veri kategorisinin %70,59’unu topluyor. Bu oran, Facebook’un neredeyse her türden bilgiyi depoladığını ve işlediğini gösteriyor.

Facebook’un topladığı veriler arasında:

• Ad, yaş, e-posta,
• Telefon numarası,
• Cinsiyet, medeni hal,
• Konum bilgileri,
• İş geçmişi, hobiler ve ilgi alanları yer alıyor.

Facebook’un toplamadığı birkaç veri türü ise şunlar: Boy, kilo, anne kızlık soyadı, banka hesap bilgileri, maaş, doğum ülkesi, alerjiler ve sağlık geçmişi. Ancak yine de Facebook’un en fazla veri toplayan şirket olduğu gerçeğini değiştirmiyor.

Bir diğer Facebook şirketi olan Instagram’sa %58,82’lik oranla ikinci sırada yer alıyor. Instagram, Facebook’un aksine boy ve kilo bilgilerini toplarken cinsel yönelim, medeni hal, ırk, dini inanış, sabit telefon hattı ve akraba bilgilerini toplamıyor. Instagram’ı üçüncü sırada takip eden isimse Tinder.

WHATSAPP LİSTENİN NERESİNDE?

Son günlerin en tartışılan uygulaması olan WhatsApp, yukarıdaki grafiğin son sıralarında yer alıyor. Grafiğe göre uygulama, saydığımız bilgilerin yalnızca %11,76’sını topluyor. WhatsApp’ın topladığı bilgiler isim, yaş, telefon numarası ve telefon bilgileriyle sınırlı kalıyor.

Listede açık bir şekilde görüldüğü üzere kişisel bilgilerimizin en fazla toplandığı platformlar beklendiği üzere sosyal medya platformları. Bunun yanı sıra grafikten çıkan ilginç sonuçlar da var. Listedeki şirketlerin %93’ü gelecekte bizimle temasa geçmeye devam edebilmek için e-posta adreslerimizi depoluyor. Ayrıca şirketlerin %18’i kaç kilo olduğumuzu biliyor.

ARAŞTIRMA HAKKINDA
Clario, bu sonucu ortaya koyabilmek için çeşitli sektörlerden 47 uygulamayı ve bu uygulamaların gizlilik sözleşmelerinde istedikleri izinleri incelediğini belirtiyor. Uygulamaların istedikleri her bir izin yukarıdaki grafikte 34 izin türü olarak kendisine yer buldu. Araştırma ABD’de gerçekleştirildi bu nedenle ABD’deki gizlilik sözleşmeleri incelendi.

Instagram ve Tinder: Sosyal Medyanın Diğer Yüzü

Facebook’un ardından en fazla veri toplayan hangi uygulama yine aynı gruba ait olan Instagram. Clario’nun raporuna göre Instagram, kullanıcılarının kişisel bilgilerinin %58,82’sini topluyor. Facebook’tan farklı olarak Instagram, kullanıcılarının boy ve kilo bilgilerini de toplarken; cinsel yönelim, ırk, dini inanç gibi daha hassas verileri toplamıyor.

Instagram’ın ardından listede üçüncü sırada yer alan uygulama ise flört uygulaması olan Tinder. Tinder’ın kullanıcıları hakkında topladığı veriler oldukça geniş bir yelpazeye sahip. Özellikle cinsiyet, cinsel yönelim, yaş, hobiler ve ilgi alanları gibi bilgiler, uygulamanın kullanıcı eşleştirme algoritmasında doğrudan kullanılmak üzere toplanıyor.

WhatsApp: Tartışmalı Ama Listenin Sonunda

Hangi uygulama listenin sonunda: Son dönemde gizlilik sözleşmesi nedeniyle büyük tartışmalara neden olan WhatsApp, şaşırtıcı bir şekilde listenin son sıralarında yer alıyor. Clario’nun verilerine göre WhatsApp, sadece %11,76 oranında veri topluyor. WhatsApp’ın topladığı başlıca bilgiler şunlardır:

• İsim,
• Yaş,
• Telefon numarası,
• Telefon modeli gibi cihaz bilgileri.

Yani WhatsApp, mesaj içeriklerini değil; kullanıcı kimliğiyle ilgili temel bilgileri toplamayı tercih ediyor. Ancak bu durum, mesaj içeriklerinin yedeklenme yöntemi veya üçüncü taraf servislerle paylaşımı gibi konuları kapsamıyor.

En Çok Hangi Veriler Toplanıyor?

Araştırmada dikkat çeken noktalardan biri de hangi verilerin neredeyse tüm uygulamalar tarafından istendiği oldu. Clario’nun analizine göre:

• Uygulamaların %93’ü e-posta adresinizi,
• %91’i adınızı,
• %80’i telefon numaranızı,
• %60’ı konum bilgilerinizi,
• %45’i cinsiyetinizi ve yaşınızı,
• %18’i kilonuzu,
• %12’si sağlık verilerinizi,
• %8’i ise banka hesap bilgilerinizi topluyor.

Bu veriler, kullanıcıların dijital platformlarda ne kadar şeffaf olduklarını gözler önüne seriyor. Kullanıcılar genellikle bir uygulamayı kullanabilmek için bu tür izinleri sorgulamadan onaylıyorlar.

Kullanıcılar Bu Bilgilere Dikkat Etmeli

Günümüzde mobil uygulamalar hayatımızın her alanına entegre olmuş durumda. Sosyal medya, bankacılık, alışveriş ve sağlık uygulamaları başta olmak üzere her bir uygulama, farklı seviyelerde kişisel verilerimize erişebiliyor. Bu noktada kullanıcıların dikkatli olması ve her uygulamayı kullanmadan önce gizlilik sözleşmelerini okuması büyük önem taşıyor.

Kişisel verilerin korunması yalnızca bir güvenlik meselesi değil, aynı zamanda bir mahremiyet ve etik meselesidir. Kimi zaman uygulamalar, reklam hedeflemesi veya analiz amaçlı kullanıcı bilgilerini üçüncü taraf şirketlerle paylaşabiliyor. Bu da veri güvenliği açısından ciddi riskler oluşturabiliyor.

Dijital Güvenlik Bilinci Artmalı

Clario’nun bu çalışması, uygulamaların veri toplama politikaları hakkında ciddi bir farkındalık yaratıyor. Kullanıcıların hangi verilerin istendiğini bilmesi, gereksiz erişim taleplerine karşı daha temkinli davranmasını sağlayabilir. Bu aynı zamanda kişisel veri güvenliğinin korunması için atılacak ilk adımdır.

Dijital çağda yaşamak, dijital okuryazarlığı da zorunlu hale getiriyor. Her kullanıcı, kişisel bilgilerini korumak için:

• Uygulama izinlerini düzenli olarak kontrol etmeli,
• Gereksiz izin taleplerini reddetmeli,
• Gizlilik ayarlarını mümkün olduğunca sıkılaştırmalı,
• Güvenli uygulamalar tercih etmeli.

Sonuç: Her Şeyin Bir Bedeli Var

Ücretsiz uygulamalar hayatı kolaylaştırıyor gibi görünse de aslında en büyük bedel kişisel verilerimiz olabilir. Uygulama geliştiricileri, ücretsiz hizmet sunarken sizin hakkınızda veri toplayarak gelir elde edebilirler. Bu nedenle “hangi uygulama hakkınızda ne biliyor?” sorusu, dijital çağda en sık sorulması gereken sorulardan biri haline gelmiştir.

Clario’nun bu araştırması, dijital dünyada ne kadar şeffaf olduğumuzu ve aslında kendimizi ne kadar açık ettiğimizi gözler önüne seriyor. Unutmayın, kişisel bilgileriniz sizin dijital kimliğinizdir. Bu kimliği korumak sizin elinizde. Hangi uygulama neyi kaydediyor bilmemiz gerekiyor.